กีต้าร์โปร่ง ใส่สายกีต้าร์ไฟฟ้าได้ไหม? เกิดอะไรขึ้นบ้าง มาหาคำตอบกัน!

สำหรับนักดนตรีมือใหม่หรือผู้ที่ชอบทดลองอะไรใหม่ๆ อาจเคยมีความคิดแวบเข้ามาในหัวว่า "ถ้าเราเอาสายกีต้าร์ไฟฟ้ามาใส่กับกีต้าร์โปร่งจะเป็นอย่างไร?" หรือบางครั้งเกิดเหตุฉุกเฉินสายกีต้าร์โปร่งขาด แต่มีแค่สายไฟฟ้าติดบ้านไว้ จะใช้แทนกันได้ไหม?

สายกีต้าร์ไฟฟ้าสามารถนำมาใส่กับกีต้าร์โปร่งได้ตามปกติในทางกายภาพ เพราะตัวล็อคหมุดและขนาดสายสามารถร้อยเข้ากับบริดจ์ (Bridge) และลูกบิดได้ แต่จะเกิดการเปลี่ยนแปลงทั้งในเรื่องของ "เสียง" "ความรู้สึกในการเล่น" และ "เซ็ตอัพของตัวกีต้าร์" อย่างแน่นอน

เกิดอะไรขึ้นบ้างเมื่อนำสายกีต้าร์ไฟฟ้ามาใส่กีต้าร์โปร่ง?

1. เสียงเบาลงอย่างเห็นได้ชัด (Volume Drop)
   กีต้าร์โปร่งต้องการแรงสั่นสะเทือนจากสายเพื่อส่งผ่านไปยังแผ่นหน้า (Top Board) ให้เกิดเสียงกังวาน แต่สายกีต้าร์ไฟฟ้าถูกออกแบบมาให้ส่งสัญญาณผ่านสนามแม่เหล็กของปิ๊กอัพ จึงใช้วัสดุประเภทนิกเกิล (Nickel) หรือสแตนเลส และมีแรงตึงสายที่ต่ำกว่า สายโปร่งปกติที่ทำจากทองแดง (Bronze หรือ Phosphor Bronze) ผลคือ เมื่อนำสายไฟฟ้ามาใส่ เสียงกีต้าร์โปร่งจะเบาลง ถดถอยความกังวาน และแห้งขอด
2. โทนเสียงเปลี่ยนไป (Thinner Tone)
   นอกจากเสียงจะเบาลงแล้ว เนื้อเสียง (Tone) ยังจะมีความ "บาง" ขาดความพุ่ง ความอบอุ่น และย่านเบสที่เคยหนานุ่มก็จะหายไป เสียงที่ได้จะออกไปทางแหลมแบบแบนๆ ไม่มีย่านเสียงมิดเรนจ์ (Mid-range) ที่เป็นเสน่ห์ของกีต้าร์โปร่ง
3. จับง่าย นุ่มมือขึ้น (Easier to Play)
   ข้อดีเพียงไม่กี่อย่างของการนำสายไฟฟ้ามาใส่ คือ "ความนุ่ม" เนื่องจากสายกีต้าร์ไฟฟ้ามีแรงตึง (Tension) น้อยกว่า และมีขนาดเบอร์สาย (Gauge) ที่เล็กกว่าสายโปร่งมาก ทำให้เจ็บนิ้วน้อยลง และดันสาย (String Bending) ได้ง่ายขึ้น เหมาะมากสำหรับคนที่เพิ่งฝึกจับคอร์ดแล้วเจ็บนิ้ว แต่ก็ต้องแลกมาด้วยคุณภาพเสียงที่เสียไป
4. อาจเกิดอาการ "สายติดเฟรต" หรือ เสียงบัซ (Fret Buzz)
   คอกีต้าร์โปร่งถูกสร้างมาเพื่อให้รองรับแรงตึงสายที่สูง เมื่อเปลี่ยนมาใช้สายไฟฟ้าที่มีแรงตึงต่ำกว่ามาก แรงดึงคอก็จะลดลง ส่งผลให้คอกีต้าร์โก่งกลับไปด้านหลัง (Back Bow) สายจะขยับเข้าใกล้เฟรตมากขึ้น จนเกิดเสียงสายกระทบเฟรตขณะเล่นน่ารำคาญใจ

เปรียบเทียบความต่าง: สายกีต้าร์โปร่ง vs สายกีต้าร์ไฟฟ้า

• สายกีต้าร์โปร่ง (Acoustic Strings): ทำจาก Bronze หรือ Phosphor Bronze สายใหญ่กว่า แรงตึงสูงกว่า เพื่อสร้างเสียงกังวานดังธรรมชาติ
• สายกีต้าร์ไฟฟ้า (Electric Strings): ทำจาก Nickel หรือ Steel สายเล็กกว่า แรงตึงต่ำกว่า ออกแบบมาเพื่อทำปฏิกิริยากับปิ๊กอัพไฟฟ้า

แล้วมีกรณีไหนบ้างที่ใส่สายไฟฟ้าบนกีต้าร์โปร่งแล้ว "โอเค"?

แม้จะไม่แนะนำ แต่ก็มีบางสถานการณ์พิเศษที่พอจะอนุโลมได้ เช่น:

• สายขาดฉุกเฉิน: จำเป็นต้องใช้ซ้อมแก้ขัด และไม่มีสายโปร่งสำรองเลย
• มือใหม่ที่เจ็บนิ้วมากๆ: อยากฝึกจับคอร์ดให้จำทรงได้ก่อน โดยยังไม่เน้นเรื่องคุณภาพเสียง
• กีต้าร์โปร่งไฟฟ้าที่ใช้ Soundhole Pickup (ปิ๊กอัพคาดช่องเสียง): ปิ๊กอัพประเภทนี้ทำงานด้วยระบบแม่เหล็ก การใช้สายไฟฟ้าอาจช่วยให้ปิ๊กอัพจับสัญญาณและส่งออกลำโพงได้ดีขึ้น